NÁT 113 Jarðfræði

Áfangamarkmið

Nemandi

• geri sér grein fyrir eðli og hlutverki jarðfræðinnar sem vísindagreinar
• þekki helstu drætti í myndun og sögu jarðar og geti gert grein fyrir lagskiptingu hennar og myndun helstu berggerða
• þekki til helstu aðferða jarðfræðinga við rannsóknir vegna
• • vatnsaflsvirkjana
  • jarðvarmavirkjana
• geti fjallað um valdar virkjanir hér á landi með tilliti til
• • orkuvinnslu
  • nýtingar á orku
  • umhverfisáhrifa
  • mengunarhættu
• þekki hver er jarðfræðileg myndun helstu náttúrulegra orkugjafa jarðar
• vinni verkefni sem snýr að mati á kostum og göllum mismunandi orkugjafa út frá
• • jarðfræðilegum forsendum
  • umhverfisforsendum
• þekki uppruna nýtanlegra jarðefna bæði hér á landi og annars staðar í heiminum og geti borið saman gæði þeirra og möguleika til nýtingar
• geri sér grein fyrir nýtingu jarðefna hér á landi fyrr á öldum og einnig nú á tímum
• geti lagt mat á mögulega nýtingu annarra jarðefna hér á landi
• vinni verkefni þar sem lagt er mat á nauðsyn hagnýtingar jarðefna og náttúruauðlinda, s.s. orkugjafa, og tengi jarðfræðilegar rannsóknir á þessum sviðum við aðrar vísindarannsóknir í sama tilgangi

Efnisatriði

Uppruni og aldur jarðar, jarðsögulegar breytingar á jörðinni, lagskipting jarðar; kjarni, möttull, jarðskorpa, vatnshjúpur og lofthjúpur, helstu berggerðir. Orkugjafar: kol, olía, gas, jarðvarmi, vatnsafl, vindorka, metan, etanól, sólarljós, vetni og kjarnorka. Orkugjafar á Íslandi, nýting orku, verðmæt jarðefni á Íslandi, vatnsaflsvirkjanir og aðrar virkjanir, efnisnotkun í stíflur, helstu gerðir stíflna, miðlunarlón og veitur, vatnasvæði vatnsfalla, rennslisleiðir grunnvatns. Jarðfræði háhita- og lághitasvæða, jarðfræði líklegra svæða í nýtingu jarðvarma, jarðvarmavirkjanir, jarðefni til mannvirkjagerðar, umhverfismat við mannvirkjagerð og hagsmunaárekstrar, mengun. Vegagerð og jarðefnanámur, gæði jarðefna, jarðfræði málmauðugra svæða, jarðfræði- og jarðeðlisfræðilegar rannsóknir og ný tækni við rannsóknir á jarðlögum.